BİBERİYE, YAĞI VE ÇAYI FAYDALARI

BİBERİYE, YAĞI VE ÇAYI FAYDALARI

BİBERİYE OTUNUN FAYDALARI

Rosamarinus officalis

Her mevsim yeşil kalan, iğne yapraklı bir bitki olan biberiye tıp alanından binlerce yıldan beri kullanılan ve bizde de popüler ve bilinen bir bitkidir. Hem kendisi hem de yağı faydalıdır. Bizde bir diğer kullanım şeklide çayıdır. Ülkemizde son zamanlarda bitki çayları arasında belki de en çok ihmal edinilen biberiye çayıdır.

İşin ilginç yanı 2007 yılından beri önce Amerika sonrasında Avrupa Birliğinde (2014) tüm gıdalarda hem yararları hem de zararı olmadığından gıda madde katkısı olarak kullanılmaktadır.

Coğrafik olarak Akdeniz bölgesinde yetişir.

Yeşil yapraklarının yanında mor çiçekleri ile harika bir görüntü sağlar.

Folklorik tıp alanında özellikle bizim topraklarımızda sayısız hastalık için faydalı olduğu söylenmiştir.  Bizim hiç de yabancı olmadığımız ve doğada yetişen bu bitkiyi bugün şehirlerde bulmak oldukça güçtür.

Ağız, boğaz, mide enfeksiyonları (ülser ve Helikobakter pilori) , karaciğer, safrakesesi sorunları, gaz sorunları, hazımsızlık, egzema , yüksek kolesterol , romatizma , kanser ( karaciğer: hepatoma), saç dökülmesi hafıza zayıflığı, iktidarsızlık ve tansiyon dengesizliğinde kullanıldığı yazılmıştır.  

Gelin günümüzdeki veriler ile bunları inceleyelim. Biberiye hala günümüzde hem temel tıp hem de klinik uygulamalar açısından ilgi çekmektedir.

Jiang TA. Health Benefits of Culinary Herbs Spices.J AOAC Int 2019 .

Biberiyenin içinde polifenoller maddeleri bulunur ki bunlar güçlü antioksidanlardır. Rosmarik asid, diterpenler, camphor ve carnosol içindeki maddelerden bazılarıdır.

 

BİBERİYENİN FAYDALARI NELERDİR?

  1. MİDE BARSAK SİSTEMİ HASTALIKLARINDA

Geleneksel tıp alanında safra kesesi, karaciğer ve mide rahatsızlıklarında yaygın önerilerde hep biberiye bulunur.

Güçlü antioksidan özelliği karaciğerde ve kalın barsak da serbest oksijen radikallerini temizlenmesinde yardımcı olur.

 Biberiyenin bu etkisinin önce mide de sindirim için mide asi ditesini düzenlediği ve başta kalın barsaklarda olmak üzere kolon florasında önemli değişiklikler yaptığı söylenir. Rosemarik asit güçlü probiyotik madde olarak bilinir. Bu etkilerde görev aldığı söylenir.

Effects of in vitro gastrointestinal digestion colonic fermentation on a rosemary (Rosmarinus officinalis L) extract rich in rosmarinic acid. Geferson A.Gonçalve. Food Chemistry , January 15, 2019.

 

KANSER

Prostat ve kolon kanseri için yapılan deneysel çalışmalarda içerdiği maddelerin kanser hücrelerinde antioksidan özellkleri yani bir yerde vücudun savunma sistemini güçlendirdiği gösterilmiştir.

Carnosol, a Dietary Diterpene From Rosemary ( Rosmarinus officinalis) Activates Nrf2 Leading to Sestrin 2 Induction in Colon Cells.  Integr Mol Med, 5(4), August 2018. Miao Yan

KAN SULANDIRICI

Salisilata benzer bir madde içerdiğinden hem kanı sulandırdığı söylenir hem de aspirin alerjisi olanların kullanmaması egrektiği söylenir.

İDRAR SÖKTÜRÜCÜ

Potasyumdan zengin olduğundan idrar söktürücü etkisi vardır. Potasyumun yanında bol miktarda kalsiyumda içerir.

BEYİN FONKSİYONLARINI DESTEKLER

Küçük çalışma gruplarında özellikle yaşlılarda hafıza ve odaklanmayı arttırdığı gösterilmiştir. Hatta koklanmasının bile etkili olduğu söylenir. Aromaterapi için sık kullanılan bir bitkidir. Yaşlı ve bakım evlerinde lavanta ile beraber en sık kullanılan esanslardan biridir.

SAÇ DÖKÜLMESİ

Biberiye saç dökülmesinde beklenmedik bir şekilde etkilidir. Erkeklerin 40 yaşından sonra mustarip olduğu saç dökülmelerinde sık kullanılan minoxidil ilacına benzer etkiler göstermiştir. Hatta 7 ay günde iki kez sulandırılmış biberiye yağı kullananların kontrol grubuna göre saç kaybının %40 oranında azaldığı görülmüştür.

Sun JPaus RKing LE Jr. BMJ. 2010 Jul 23;341.Management of alopecia areata.

AĞRI KESİCİ

Bizim topraklarımızda da kullanıldığı üzere yağının masaj ile deriye yedirilmesi kabaca %30 oranında ağrılarda özellikle uzuvlarda etkilidir. Hafifçe ısıtılmasının da bu etkiye katkıda bulunacağı söylenir.

STRESS İÇİN ETKİLİ

Hem kokusunun hatırlayınız hem de bir yandan kokusunun ardından gelen hoş duyguyu. İşte ilginç bir çalışmada Hemşirelik öğrencilerinde küçük bir grupta biberiye yağının koklatılmasın stresi %9 oranında düşürdüğü bulunmuş. Bir başka ilginç çalışmada ise biberiye yağını koklayanlarda tükürük salgısındaki stres hormonu kortizolde anlamlı düşüş gösterilmiştir.

Psychiatry Res. 2007 Feb 28;150(1):89-96.  Smelling lavender rosemary increases free radical scavenging activity decreases cortisol level in saliva. Atsumi TTonosaki K.

DOLAŞIMI ARTTIRIR

Ellerde daha çok soğukluk yaratan Reynaud Fenomeni ya da hastalığında biberiye yağı ile parmak uçlarında kan akımın arttırıldığı bir hastada termal olarak görülmüştür. İlaçlardan pek fayda göremeyen hastalar için yağının parmaklara sürülmesi iyi bir seçenek olabilir.

Complement Ther Med. 2018 Oct;40:191-194. Effect of topical rosemary essential oil on Raynaud phenomenon in systemic sclerosis.  von Schoen-Angerer TDeckers BHenes JHelmert EVagedes J.

YORGUNLUK

Folklorik olarak koklanmasının nasıl strese iyi geldiği bilinir. İnsanların yorgunluktan kurtulması ve daha aktif olmaları için koklatıldığı bilinir. Hem ilaç hem de yemeklere tat ve görüntü vermek içinde kullanılmasının sebeplerinden biri de budur.  

DİZ AĞRISI

Biberiye yağını en sık kullanıldığı alanlardan bir de diz ağrılarıdır. Lokal kullanıldığında küçük gruplarda ağrıda 2-7 haftalık sürelerde kontrol grubuna göre daha iyi sonuçlar alınmıştır. Ağrı kesici özelliğine ek olarak iltihap da görevli beyaz küre savunma hücrelerinin de alana yayılmalarını engellediği ileri sürülmüştür.

UYARILAR

Hamileler uzak durmalı düşük riskini arttırdığı söylenir. Adet düzenleyici ya da söktürücü olarak kullanılmasının sebebi de bduur.  Eski zamanlarda istenmeyen gebelikler için kullanılmıştır. Bu konuda bilinen bir bilgi yoktur.

Biberiye yağı mutlaka sulandırılmış olmalıdır.

Genelde satılanların hepsi sulandırılmıştır. Ama yine de uyarmakta fayda vardır.

 

Biberiye çayı nasıl hazırlanır?

Kendi kaynaklarımızda en sık kullanılan tarifinde bir bardaktan az kaynamış suda 1 tatlı kaşığı biberiye demlenir. Günde iki üç bardak içilmesi önerilir.

Uzun süreli kullanımı için biberiye nasıl hazırlanmalıdır?

3 çorba kaşığı ince kıyılmış biberiye yaprağı

2 çorba kaşığı dövülmüş kuru biberiye

2,5 bardak elma sirkesi bir kavanoza koyulur.

Ağzı kapalı bir şekilde 10 gün bekletilir. Arasıra çalkalatılır.

10 gün sonunda süzülür.

1/3 bardak karışımından alınır ve su ile tamamlanır.

Kaynak : Aidin Salih, Gerçek Tıp, Yitik Şifa Yayınevi, 40.Baskı, Ekim 2019. Sayfa: 86-87

Bu karışım özellikle sindirim, yüksek kolesterol ve egzama için önerilir.

Biberiye yaprakları çğneyerek de kullanılabilir.

 

 

 

 


Özlü Sözler